Historia kościoła i parafii w Grzmiącej
GRZMIĄCA (kościół parafialny)
Kościół w Grzmiącej to jeden z najstarszych i najbardziej rozpoznawalnych zabytków tej miejscowości. Powstał około 1600 r. jako świątynia w stylu późnogotyckim z elementami barokowymi. Potem był przebudowywany w roku 1768, następnie w 1856 r. odrestaurowany, co nadało mu charakter mieszany stylistycznie. Jest obiektem orientowanym, tzn. prezbiterium kościoła znajduje się od strony wschodniej a wejście od zachodniej. Wnętrze jest jednonawowe zakończone trójbocznym prezbiterium. Charakterystyczna jest wieża świątyni zakończona hełmem barokowym a na szczycie krzyż z XVIII w. Budowla ma status zabytku (zabytkowy kościół wraz z otoczeniem, nr rej. 331, wpisany 9 maja 1961 r.), co oznacza, że chroni się nie tylko mury, ale też wystrój wewnętrzny. Do zabytkowych ruchomych elementów wnętrza zaliczone są m.in.: drewniany ołtarz główny wykonany w stylu ludowym z XVIII w. z ornamentami i płaskorzeźbami, ambona, drewniana chrzcielnica z przełomu XVII i XVIII w., drewniane żyrandole i obraz „Ukrzyżowanie”.
Na ścianie zewnętrznej, za krzyżem misyjnym, umieszczony jest oryginalny pruski reper geodezyjny. Jest to zabytkowy, zazwyczaj żeliwny lub mosiężny, znak wysokościowy (punkt osnowy) ukazujący rzędną wysokościową: 102,413 m n.p.m
Przez wieki funkcja kościoła zmieniała się wraz z historią tych ziem. Do 1945 roku pełnił rolę kościoła protestanckiego (w związku z historią regionu wiele świątyń było pierwotnie ewangelickimi). Po II wojnie światowej, gdy zmieniły się granice państw, wraz z napływem ludności katolickiej, budynek został przekazany Kościołowi katolickiemu i poświęcony ponownie 25 grudnia 1945 r.
Od roku 1946 zaczęto organizować regularne duszpasterstwo dla wiernych obrządku rzymsko-katolickiego w Grzmiącej i okolicznych wsiach. Utworzono zatem parafię, która formalnie pod wezwaniem Matki Bożej Królowej Polski istnieje od 16 października 1946 r. Odpust parafialny przeżywany jest corocznie 3 maja, w dzień Matki Bożej Królowej Polski, co podkreśla rolę tego wezwania – Maryja jako patronka Polski, która jest mocno związana z tożsamością religijną wiernych. Pierwszym proboszczem parafii rzymskokatolickiej w Grzmiącej był ks. Władysław Pogorzelski (1946-1955). Potem kolejno: ks. Mieczysław Herman (1955), ks. Stanisław Grzebalski (1955-1967), ks. Tadeusz Cyris (1967-2005), ks. Tadeusz Liman (2005-2022) i obecnie, od 2022 r. ks. Mariusz Kuropatnicki.
Obszar parafii kilkukrotnie ulegał zmianom wraz z migrującą populacją ludności w regionie. Ostatnie zmiany granic parafii, związane z reorganizacją administracyjną w diecezji, nastąpiły w sierpniu 2022 r. W obecnym kształcie życie religijne toczy się wokół 4 miejsc, w których znajdują się świątynie lub kaplica: Grzmiąca, Mieszałki, Sucha i Nosibądy. Poza tymi posługą duszpasterską ksiądz proboszcz obejmuje jeszcze inne miejscowości: Godzisław, Gdaniec, Przystawy, Radusz, Równe, Sławno i Ubocze, z których wierni mają do najbliższych kościołów od 4 do 8 km. Parafia liczy około 2 380 wiernych i należy do Diecezji Koszalińsko‑Kołobrzeskiej w dekanacie Barwice.
MIESZAŁKI (filia)
Neogotycki kościół w Mieszałkach został zbudowany w latach 1884-1885 i funkcjonował jako protestancki. Od strony wschodniej przylega pięcioboczna absyda (prezbiterium) z boczną przybudówką – zakrystią. Od zachodu – 5 kondygnacyjna wieża z dzwonnicą i po bokach trójboczne klatki schodowe. Wnętrze jest rozświetlone dużymi ostrołukowymi oknami z laskowaniem po obu stronach nawy, zaś poniżej dużo mniejszymi podwójnymi oknami tzw. biforia. Dzięki ofiarności parafian i innych darczyńców wszystkie zostały odnowione w latach 2025-2026. Na szczególną uwagę zasługuje oryginalny witraż w prezbiterium – postać Chrystusa na tle gotyckiego portalu w kolorowej bordiurze.
Po II wojnie światowej został poświęcony 19.marca 1946 r. i objęty opieką duszpasterską przez kapłanów rzymskokatolickich z pobliskiej Grzmiącej. Jako parafia pw. św. Józefa, Oblubieńca NMP została erygowana dopiero w czerwcu 1957 r., a życie religijne skupiało się jeszcze wokół głównych miejsc z kościołami w Nosibądach i Kowalkach. Proboszczami byli kolejno: ks. Jan Głażewski, ks. Mieczysław Gruchała, ks. Julian Mizera, ks. Tadeusz Caruk, ks. Czesław Myśliwiec, ks. Franciszek Żakowski, ks. Bolesław Liss, ks. Zbigniew Waszkiewicz, ks. Henryk Mulawski, ks. Tadeusz Serafin, ks. Krzysztof Stefan i ks. Robert Gruszowski.
Po zmianach administracyjnych Kościoła Koszalińsko – Kołobrzeskiego w sierpniu 2022 r., parafia w Mieszałkach została zniesiona i jej większa część przyłączona ponownie do parafii w Grzmiącej. A życie religijne dalej się rozwija. Między innymi od maja do października, każdego 13.dnia miesiąca odprawiane są tu Nabożeństwa Fatimskie, z procesją światła wokół kościoła, zaś doroczny odpust przeżywany jest 19.marca.
NOSIBĄDY (filia)
Zabytkowy kościół (obiekt zabytkowy wraz otoczeniem i wystrojem wnętrza: ołtarz, ambona – nr rej. 337 z 9.05.1961), w Nosibądach pw. św. Stanisława, biskupa i męczennika jest wyjątkowy m.in. z racji połączenia kilku stylów i sposobów budowy. Najstarsza część – środkowa, wykonana głównie z kamieni polnych i pochodzi z I połowy XVI w. W 1775 r. dobudowano szachulcową, 3 kondygnacyjną wieżę z 8 bocznym hełmem. W XIX w. od strony wschodniej kościoła dobudowano w stylu neogotyckim część nawy głównej.
Kościół został poświęcony 24 marca 1946 roku a później terytorialnie należą do parafii w Krośnie od 1957 roku przyłączony do do powstałej wówczas parafii w mieszankach zaś od sierpnia 2022 roku mieszkańcy nasi błędów należą do parafii w grzmiącej od 2020 roku kościół jest wyłączony z użytku ze względu na zły stan techniczny udało się jedynie w 2024 roku zmienić wymienić w więźbę i pokrycie dachu społeczność nosi bondów liczy około 180 osób i nie jest w tej chwili możliwe bez uzyskania znacznych finansowych środków zewnętrznych na dokończenie remontu msze święte i nabożeństwa są sprawowane w pobliskiej świetlicy wiejskiej doroczny do odpust ku czci patrona kościoła przeżywany jest 8 maja.
SUCHA (kaplica filialna)
Miejscowość Sucha jest trzecią, pod względem ilości mieszkańców w Gminie Grzmiąca i należy do parafii Grzmiąca. Już u schyłku lat 70. mieszkańcy wsi podejmowali starania aby powstała kaplica, ale pojawiało się wiele przeszkód. Dopiero po „upadku” PGR-ów, społeczność zakupiła dawną remizę i zaczęto ją adaptować na kaplicę. W 1993 r. kaplica pw. Miłosierdzia Bożego została poświęcona i do dziś sprawowane są tam Msze św., głównie w sobotę (jako niedzielna) i nabożeństwa.
W II niedzielę Wielkanocy, czyli Miłosierdzia Bożego, parafianie gromadzą się o godz. 14:00 na Mszy św. odpustowej by potem od godz. 15:00 trwać na modlitwie w Godzinie Miłosierdzia.
Od początku funkcjonowania kaplica nie była remontowana, stąd wymaga kosztownych inwestycji, gdyż doraźne naprawy zwłaszcza dachu, nie są wystarczające. Mieszkańcy gromadzą już od kilku lat środki na ten cel.